Resomeren in Europa

  Kennisbank - Resomeren

In Engeland schaft een crematorium een resomator aan. In Nederland vordert de benodigde wetswijziging langzaam maar gestaag. 

Vanaf dit najaar hoeft u niet meer naar de Verenigde Staten om een resomator te bekijken, maar kan dat ook in Engeland. Rowley Regis Crematorium in West-Midlands wil uitbreiden met een resomator. De gemeente Sandwell stemde in met de aanschaf (ruim 350.00 euro), en onderzoekt nu hoe het afvalwater verantwoord geloosd kan worden. Daar kon nog wel eens een kink in de kabel komen, denkt John Heskes, projectleider resomeren bij Yarden. “Zover ik weet zijn er in de Engelse wet- en regelgeving, net als in Nederland, weliswaar geen onoverkomelijke bezwaren tegen nieuwe vormen van lijkbezorging, zoals resomeren, maar moeten er in de praktijk toch nog heel wat barrières geslecht worden. Die liggen op het gebied van aanvullende regelgeving, zoals het afvalstoffenbeleid.” Resomation, de leverancier van de Engelse resomator, brengt dit nieuws óók om druk te zetten, vermoedt Heskes.

Nederlandse situatie

In februari stuurde minister Plasterk de Kamer de resultaten van een onafhankelijk onderzoek naar het draagvlak voor resomeren onder de Nederlandse bevolking. Vorig jaar had Yarden dit draagvlak al in kaart gebracht, maar sommige kamerleden stonden op een onafhankelijk onderzoek. Dit is uitgevoerd door I&O Research. 

Geen bezwaar

Het nieuwe draagvlakonderzoek laat zien dat ongeveer een kwart van de Nederlanders resomeren een mogelijk alternatief vindt voor begraven en cremeren. Tweederde van de Nederlandse bevolking heeft geen overwegende bezwaren tegen de wettelijke regeling van resomeren. Protestants-christelijke en islamitische groeperingen hebben voorkeur voor begraven, maar geen overwegende bezwaren als anderen wel voor resomeren kiezen. 

Veiligheid

“De volgende stap”, vertelt Heskes, “is dat wordt aangetoond dat de methode veilig is voor de omgeving en voor diegenen die ermee werken.”  Er wordt namelijk gewerkt met chemische stoffen, onder verhoogde druk. Yarden heeft de veiligheidsaspecten (opslag, vervoer, proces zelf, afvalwater etc) laten onderzoeken. Het onderzoek is klaar, maar moet nog bekrachtigd worden door een onafhankelijk instituut. 

Ethisch toetsingkader

Het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties laat ondertussen TU Delft onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om een breed maatschappelijk beoordelingskader te ontwikkelen voor het toetsen van nieuwe technologische alternatieven voor lijkbezorging. De resultaten worden in zomer 2017 verwacht. Het is de bedoeling dat dit beoordelingskader onderdeel wordt van de Wet op de lijkbezorging zodat toekomstige lijkbezorgingtechnieken hieraan getoetst worden.

Najaar

Het ministerie verwacht dat komend najaar, als de formatie achter de rug is en de nieuwe Kamerleden zijn ingewerkt, begonnen kan worden met het voorleggen van concrete beleidsvoorstellen. De door de wol geverfde Heskes schat in dat het langer gaat duren: “Het is natuurlijk de vraag of de Wet op de lijkbezorging de hoogste prioriteit zal krijgen. Bovendien lijkt het me niet onwaarschijnlijk dat, nu bij de evaluatie van die wet ethische aspecten worden meegewogen, meer tijd genomen gaat worden, en ook andere vormen van lijkbezorging, zoals cryomeren of ecoleren, worden meegenomen.

Wereldwijd

Hoe gaat het ondertussen met het resomeren in de rest van de wereld? In de Verenigde Staten zijn nu al enige jaren drie commerciële resomators operationeel.

Sandy Sullivan van Resomation meldt dat daar inmiddels 2500 resomaties hebben plaatsgevonden. In Canada start binnenkort een resomatorium. Sullivan: “In veertien staten in de VS en drie Canadese provincies is resomatie inmiddels toegestaan.” In 2018 verwacht Sullivan dat ook in Schotland een resomatorium start. Een hype lijkt het dus nog niet. Esther Kooistra, die BGNU vertegenwoordigd in de internationale uitvaartkoepels EFFS en FIAT-IFTA, verneemt daar ‘niet bijster veel’ over resomeren. Wél woonde zij in Stockholm afgelopen najaar een presentatie bij van het Ierse bedrijf ecoLegacy over ecoleren (ecolation). 

Cryomeren, ecoleren, resomeren

Ecoleren is net als cryomeren (vriesdrogen) een methode waarbij een lichaam door elektriciteit – in het geval van ecoleren afwisselend kou en hitte - verpulvert. Bij resomeren gaat het lichaam in een tank, met water en loogzout. Alle drie de methodes vinden plaats in afgesloten systemen en zijn schoon; er blijft een fijn wit poeder over. Gaat Yarden voor resomeren, Coöperatie Dela onderzoekt de mogelijkheden van ecoleren.

Brexit

Opvallend, al deze initiatieven vanuit Groot-Brittannië en Ierland. “Een bruggenhoofd voor nieuw lijkbezorgingstechnieken tussen de Verenigde Staten en het vasteland van Europa,” beaamt Kooistra. Zij constateert dat de Brexit doorwerkt binnen de internationale uitvaartorganisaties. “De relatie met FIAT-IFTA is moeizaam en Engeland neemt geen deel aan EFFS. Het valt me op dat de Britten – waarschijnlijk om dat verlies aan contacten te compenseren – nu extra investeren in bilaterale contacten.

Tekst: Marjon Weijzen
Beeld: Resomator